حاج ملا هادي السبزواري

293

شرح مثنوى

بلكه توفيقى : چه ، بس كه روح امرى لطيف است ، به هر چه رو آورد ، صورت آن را پذيرد و آن شود ، بنا بر اتحاد مُدرِك با مُدرَك - به تحقيقى كه گذشت . پس لبيك تو نداى فعلىِ اوست . و نيز چون به توفيق او و حول و قوّت اوست ، از اوست . ( ( 880 ) ) مىخرد از مالت انبانى نجس * مىدهد نور ضميرى مقتبس ن 1086 16 - ك 365 38 انبانى نجس : بدنى پر از اخلاط كه در راه او قربانى كنى و رياضت دهى . * ( « إِنَّ الله اِشْتَرى مِنَ اَلْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَأَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ اَلْجَنَّةَ » 9 : 111 ( 1 ) . ( ( 881 ) ) مىستاند اين بخس جسم فنا * مىدهد ملكى برون از وهم ما ن 1086 17 - ك 365 39 بخس جسم فنا : يعنى جسم ناقص . مثل * ( « وَشَرَوْه بِثَمَنٍ بَخْسٍ » 12 : 20 ( 2 ) . ( ( 884 ) ) باد آهى كابر اشك چشم راند * مر خليلى را بدان اوّاه خواند ن 1086 20 - ك 365 41 باد آهى : بيان است از براى آه پر سوز . مضمون آيه است كه * ( « يُرْسِلُ اَلرِّياحَ فَتُثِيرُ سَحاباً » 30 : 48 ( 3 ) . و در بعض نسخ « پادشاهى » است فاعل مىتاند خواهد بود و بيت نقد او و در بسيار از نسخ نيست . اوّاه : * ( « إِنَّ إِبْراهِيمَ لَحَلِيمٌ أَوَّاه مُنِيبٌ » 11 : 75 ( 4 ) . اوّاه : كثير البكاء و كسى كه آه بكشد و اوّه بگويد . ( ( 901 ) ) توبه را زين پس ز دل بيرون كنم * از حيات خلد توبه چون كنم ن 1087 22 - ك 366 8 حيات خلد : حيات دائم به حيات حىّ قيّوم . ( ( 904 ) ) گر هلالم گر بلالم مىدوم * مقتدى بر آفتابت مىشوم ن 1088 2 - ك 366 10 مقتدى بر : « مقتداى » غلط است - كه در نسخه [ اى ] است ( ( 905 ) ) ماه را با زفتى و زارى چكار * در پى خورشيد پويد سايه وار ن 1088 3 - ك 366 10

--> ( 1 ) قرآن كريم ، سورهء توبه ، آيهء 111 . . ( 2 ) قرآن كريم ، سورهء يوسف ، آيهء 20 . . ( 3 ) قرآن كريم ، سورهء روم ، آيهء 48 . . ( 4 ) قرآن كريم ، سورهء هود ، آيهء 75 . .